W skrócie
- Nowe rozporządzenie w sprawie wyrobów budowlanych (UE) 2024/3110 stosuje się od 8 stycznia 2026 r., ale dla płyt ściennych i elewacyjnych z HPL deklaracja właściwości użytkowych i oznakowanie CE wg EN 438-7 obowiązują dalej, aż pojawi się nowa specyfikacja zharmonizowana.
- Gdy wyroby przejdą na nowe zasady, deklaracja będzie musiała zawierać wskaźniki klimatyczne: cztery od 2026 r., dziewięć kolejnych od 2030 r. i ostatnie sześć od 2032 r.
- Projektanci będą pytać o dane cyklu życia, bo nowe budynki powyżej 1000 m² muszą od 2028 r. wykazywać swój potencjał tworzenia efektu cieplarnianego w cyklu życia; deklaracje EPD Rushil wg EN 15804+A2 dla cienkiego i kompaktowego HPL już te dane dostarczają.

Jak powstał ten przegląd
Artykuł opiera się na tekstach rozporządzenia (UE) 2024/3110 i przekształconej dyrektywy w sprawie charakterystyki energetycznej budynków (UE) 2024/1275; na komunikacie Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego (GUNB) z dnia rozpoczęcia stosowania rozporządzenia; na analizie włoskiego magazynu budowlanego Infobuild opartej na TÜV Italia; oraz na materiałach włoskiego wydawcy technicznego BibLus o HPL i oznakowaniu CE. Każda informacja ma wskazane źródło; lista źródeł znajduje się na końcu.
Obowiązuje – ale jeszcze nie dla każdego wyrobu
Rozporządzenie (UE) 2024/3110 stosuje się od 8 stycznia 2026 r.; niektóre przepisy obowiązują od stycznia 2025 r., a artykuł o sankcjach krajowych – od 8 stycznia 2027 r. Zastępuje ono rozporządzenie (UE) nr 305/2011, z wyjątkiem grupy artykułów – w tym o deklaracji właściwości użytkowych i oznakowaniu CE – które pozostają w mocy do 8 stycznia 2040 r.
GUNB wyjaśnił, co to oznacza w praktyce. Producent sporządza nową deklarację właściwości użytkowych i zgodności wyłącznie wtedy, gdy wyrób jest objęty zharmonizowaną specyfikacją techniczną przyjętą na podstawie nowego rozporządzenia; w innym przypadku może ją wydać dobrowolnie, po uzyskaniu europejskiej oceny technicznej. Normy zharmonizowane obowiązujące 8 stycznia 2026 r. zachowują ważność na mocy dawnego rozporządzenia do czasu ich wycofania przez Komisję, a do tego momentu producenci nadal wystawiają deklaracje właściwości użytkowych w znanej formie i umieszczają oznakowanie CE według dawnych zasad.
Zmiana następuje rodzina po rodzinie: nowe obowiązki stosuje się rok po przyjęciu przez Komisję aktu, który czyni nową normę zharmonizowaną obowiązkową dla danej rodziny, a w ciągu kolejnego roku odniesienia do dawnych norm są wycofywane.
Gdzie dziś są płyty HPL
BibLus jednoznacznie wskazuje, że płyty HPL trwale wbudowane w obiekt – w tym okładziny elewacyjne – wymagają oznakowania CE opartego na deklaracji właściwości użytkowych, a częścią normy HPL wiążącą okładziny ścian i sufitów z oznakowaniem CE jest EN 438-7. Dopóki ta rodzina wyrobów nie zostanie objęta zharmonizowaną specyfikacją wg nowego rozporządzenia, dokumentem, o który należy prosić, pozostaje deklaracja właściwości użytkowych wg EN 438-7.
Wykonana już praca nie przepada: certyfikaty, sprawozdania z badań i europejskie oceny techniczne wydane na podstawie dawnego rozporządzenia mogą służyć jako podstawa techniczna wykazania zgodności z nowym, jeśli typ wyrobu odpowiada, a wymagania i metody pozostają aktualne.
Co dodaje nowa deklaracja
Deklaracja właściwości użytkowych i zgodności musi zawierać efektywność środowiskową wyrobu w cyklu życia, łącznie z opakowaniem, obliczoną za pomocą bezpłatnego oprogramowania Komisji. Obejmuje co najmniej cztery wskaźniki zmiany klimatu z załącznika II – całkowity, kopalny, biogeniczny oraz związany z użytkowaniem gruntów i jego zmianą – od 8 stycznia 2026 r.; dziewięć kolejnych wskaźników, od zubożenia warstwy ozonowej po zużycie wody, od 9 stycznia 2030 r.; i ostatnie sześć, od pyłu zawieszonego po wpływ na użytkowanie gruntów, od 9 stycznia 2032 r. Jak wynika z wyjaśnień GUNB, terminy te dotyczą tylko wyrobów objętych już nowymi specyfikacjami.
Rozporządzenie daje też producentowi prawo żądania od dostawców danych i obliczeń potrzebnych do tych wartości – producent systemu elewacyjnego będzie więc prosił o nie wytwórcę płyt.
Paszport cyfrowy, identyfikacja i oznakowanie
W ciągu 18 miesięcy od wejścia w życie aktu delegowanego dotyczącego systemu cyfrowych paszportów wyrobów budowlanych producenci muszą udostępnić cyfrowy paszport produktu, połączony z nośnikiem danych na wyrobie. Każdy wyrób musi mieć niepowtarzalny kod identyfikacyjny typu wyrobu oraz – jeśli to możliwe – numer partii lub numer seryjny.
Wyroby, których użycie wymaga fachowej wiedzy, oznacza się „Wyłącznie do użytku profesjonalnego”; wszystko, co nie ma takiego oznaczenia, uważa się za przeznaczone także dla użytkowników nieprofesjonalnych i konsumentów. Deklarację i informacje o wyrobie nadal trzeba bezpłatnie dostarczyć w formie papierowej, jeśli użytkownik końcowy zażąda tego przy zakupie.
Dlaczego projektanci będą prosić o dane
Popyt tworzy dyrektywa budynkowa. Zgodnie z przekształconą EPBD potencjał tworzenia efektu cieplarnianego (GWP) nowych budynków w cyklu życia trzeba obliczać i podawać w świadectwie charakterystyki energetycznej od 1 stycznia 2028 r. dla budynków powyżej 1 000 m² i od 1 stycznia 2030 r. dla wszystkich nowych budynków; do 1 stycznia 2027 r. państwa członkowskie muszą opublikować plany wprowadzenia wartości granicznych.
Infobuild, powołując się na TÜV Italia, opisuje oba teksty jako komplementarne: dyrektywa określa, co mierzyć na poziomie budynku, rozporządzenie – jak producenci dostarczają dane. Deklaracje środowiskowe wyrobu, dotąd głównie dobrowolne lub wykorzystywane do punktów LEED i BREEAM, stają się narzędziami zgodności, a TÜV Italia spodziewa się większej liczby zleceń weryfikacji EPD, ocen cyklu życia i jakości danych.
W odniesieniu do oferty Rushil
Ta strona publikuje klasyfikacje ogniowe Rushil i wyniki badań wg EN 438 dla płyt kompaktowych i zewnętrznych, ale jeszcze nie deklarację właściwości użytkowych dla płyt kompaktowych stosowanych jako okładzina ścian lub elewacji; poproś o nią razem z ofertą.
Deklaracje środowiskowe wyrobu Rushil wg EN 15804+A2 dla cienkiego i kompaktowego HPL już dostarczają danych o cyklu życia, z których korzystają oceny budynków wg EPBD. Według nowego rozporządzenia wartości klimatyczne w deklaracji właściwości użytkowych i zgodności oblicza się oprogramowaniem Komisji, więc EPD jest źródłem danych, a nie zamiennikiem tej deklaracji.
Najczęstsze pytania
Czy płyty elewacyjne HPL potrzebują już nowej deklaracji właściwości użytkowych i zgodności?
Dopiero gdy obejmie je zharmonizowana specyfikacja techniczna wg nowego rozporządzenia, z uwzględnieniem okresu przejściowego. Do tego czasu deklaracja właściwości użytkowych i oznakowanie CE wynikają z normy zharmonizowanej – dla okładzin ścian i sufitów z HPL jest to EN 438-7.
Od kiedy CPR wymaga danych klimatycznych?
Deklaracja właściwości użytkowych i zgodności musi obejmować cztery wskaźniki zmiany klimatu od 8 stycznia 2026 r., kolejne od 2030 r., a pozostałe od 2032 r. – ale tylko dla wyrobów objętych już nowymi specyfikacjami zharmonizowanymi.
Czy EPD to to samo, co nowa deklaracja środowiskowa?
Nie. Rozporządzenie wymaga, by deklarowane wartości środowiskowe obliczać oprogramowaniem Komisji. EPD wg EN 15804 to odrębny dokument, wykorzystywany w ocenie cyklu życia budynków i jako źródło danych.
Źródła
- EUR-Lex — Official Journal of the European Union — Regulation (EU) 2024/3110 laying down harmonised rules for the marketing of construction products and repealing Regulation (EU) No 305/201127 lis 2024 · en
- Główny Urząd Nadzoru Budowlanego (GUNB) — Zmiana przepisów dotyczących zharmonizowanych zasad wprowadzania do obrotu wyrobów budowlanych8 sty 2026 · pl
- Infobuild, Raffaella Capritti — Sostenibilità nei capitolati, come EPBD, CPR e Tassonomia UE cambiano la filiera delle costruzioni22 wrz 2026 · it
- EUR-Lex — Official Journal of the European Union — Directive (EU) 2024/1275 on the energy performance of buildings (recast)24 kwi 2024 · en
- BibLus (ACCA software) — Applicazioni del laminato HPL nel settore edileit
Opracowane dla tej strony na podstawie wymienionych powyżej publikacji. Streszczenia są naszymi słowami, a nie cytatami – pełny wywód znajdziesz w oryginałach.


